ارزیابی اثر سن و مرحله سیکل جنسی بر ساختار تشریحی گردن رحم گوسفندان نژاد زندی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار، گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

2 استادیار ،گروه علوم پایه، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

3 استادیار، گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

4 استادیار، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، گروه علوم دامی، دانشگاه آزاد ساوه، ساوه، ایران

5 دانش آموخته کارشناسی ارشد فیزیولوژی تولید مثل، دانشکده کشاورزی، گروه علوم دامی، دانشگاه آزاد ساوه، ساوه، ایران

10.22055/ivj.2020.222982.2239

چکیده

    بسیاری از مطالعات گذشته حاکی از تأثیر ساختار تشریحی گردن رحم میش روی میزان موفقیت تلقیح مصنوعی است.  آناتومی گردن رحم میش بستگی به نژاد دارد.  هدف از این مطالعه، توصیف ویژگی­های تشریحی گردن رحم گوسفند نژاد زندی است.  تعداد 193 مجرای تناسلی سالم و غیر آبستن گوسفندان بالغ / نابالغ نژاد زندی از کشتارگاه جمع­آوری و به گروه­های لوتئال/ فولیکولار تقسیم شدند.  گردن رحم ­بر اساس شکل دهانه­ی خارجی به انواع شکاف دار، نوک پستانی، نوک مرغابی، آویزان یا گل سرخی تقسیم شدند.  میزان نفوذ سوند تلقیح در گردن رحم ثبت شد.  قالب سیلیکونی از مجرای داخلی گردن رحم تهیه و ویژگی­های مورفولوژیکی داخل کانال گردن رحم همانند طول گردن رحم، تعداد و آرایش چین­ها ثبت شد و شدت درهم پیچیدگی  چین­ها به صورت درجات 1، 2 و 3 ثبت شد.  نتایج نشان داد که فراوانترین نوع شکل دهانه­ی خارجی گردن رحم در این نژاد، نوع نوک پستانی بود و بیشترین میزان نفوذ سوند در مجرای گردن رحم دارای دهانه­ی خارجی شکاف­دار بود.  میانگین طول گردن رحم، فاصله­ی دهانه­ی خارجی گردن رحم تا چین اول و میانگین میزان نفوذ سوند در گردن رحم در میش­های بالغ بیشتر از نابالغ بود.  میانگین فاصله­ی دهانه­ی خارجی گردن رحم تا چین­های اول و دوم و میزان نفوذ سوند در مرحله­ی فولیکولی بیشتر از مرحله­ی لوتئال بود.  تعداد چین­های گردن رحم در 94 و 6 درصد نمونه­ها به ترتیب 5 و 6 عدد بود.  از نظر کامل بودن و در هم فرورفتگی چین­ها، 64 درصد نمونه­ها درجه یک، 25 درصد نمونه­ها درجه دو، و 11 درصد نمونه­ها درجه سه طبقه­بندی شدند.  اطلاعات حاصل از مطالعه­ی حاضر در افزایش میزان موفقیت نفوذ سوند تلقیح در گردن رحم میش­های فحل به منظور بهبود نرخ بره­زایی میش­های بومی متعاقب تلقیح داخل گردن رحمی مفید می­باشد.

کلیدواژه‌ها


Bunch, T.D. and Ellsworth, H.S. (1981). Gross anatomy of the ovine cervix. Int. Goat Sheep Research, 1: 282–285.
Claire, M.; Muhammad, Kh.; Michael, R.; Kate, In. andSukanya, L. (2005). The anatomy of the sheep cervix and its influence on the transcervical passage of an inseminatingpipette into the uterine lumen. Theriogenology Journal, 64: 1225-1235.
EL-Shahat, K.L. andAlsafy, M.A.M. (2009). The anatomical structures of sheepcervix and itsinfluence on the trancervical passage of an inseminating catheter into the uterine lumen. Veterinary Medical Journal(Giza), 57: 211-222.
Eppleston, J.;Salamon, S.; Moore, N.W. and Evans, G. (1994). The depth of their relationship to the fertility of frozen-thawed ram cervical insemination and site of intrauterineinsemination and semen.Animal Reproduction Science, 36:211–25.
Fukui, Y. and Roberts, E.(1978). Further studies on non-surgical intrauterine technique for artificial insemination in theewe. Theriogenology, 10:381–93.
Habibizad, J.; Karami-Shabankareh, H. and Muhaghegh-Dolatabady, M. (2015). Influence of age and cervical grade on anatomy, morphology and depth of cervical penetration in Sanjabi ewes. Journal of Livestock Science and Technologies, 3 (2): 33-38.
Halbert, G.W.; Dobson, H.; Walton, J.S. andBuckrell, B.C.(1990). The structure of the cervical canal of the ewe. Theriogenology, 33:977–92.
Júnior, C.C.; McManus, C.;Jivago, J.L.;Bernardi, M. andLucci, C.M. (2014). Anatomical and histological characterization of the cer­vix in Santa Inês hair ewes. Animal Reproduction,11(1):49-55.
Kaabi, M.; Alvarez, M.;Anel, E.; Chamorro, C.A.;Boixo, J.C.;Depaz, P. and Anel, L. (2006).Influence of breed and age on morphometry and depth of inseminating catheter penetration in the ewe cervix. Theriogenology, 66: 1876–1883.
Kershaw, C.M.; Khalid, M.; McGowan, M.R.; Ingram, K.;Leethongdee, S.; Wax, G. andScaramuzzi, R.J. (2005). The anatomy of the sheep cervix and its influence on the trans-cervical passage of an inseminating pipette into the uterine lumen. Theriogenology, 64: 1225-1235.
Manoochehr, S. andSiahmansoor, S. (1989). Basics of sheep maintenance and growin. Ashrafi publications, Farhang edition. (In Persian).
MarzbanAbbasabadi, B.;Kochakzadeh, H. andKavehAski, A.(2017). Evaluating Gross Anatomy of Cervix in Zel Sheep. Anatomical Sciences, 14(3):115-120.
More, J. (1984). Anatomy and histology of the cervix uteri of the ewe: new insights. ActaAnatomica, 120: 156–159.
Naqvi, S.; Pandey, G.;Gautam, K.; Joshi, A.;Geethalakshmi, V. and Mittal, J. (2005). Evaluation of gross anatomical features of cervix in tropical sheep using cervical silicone moulds. Animal Reproduction Science,, 85: 337-344.
Soofieh, K.;Rezaee, H. andKohram, H. (2014). Anatomical study of ewe cervix and its effect on the transcervical penetration of the insemination catheter. Iranian journal of animal science, 54(5): 317-325(In Persian).